De supermarkt is voor de meeste mensen een vaste plek in hun week. Je haalt er eten, drinken en andere dagelijkse spullen. Toch weten veel mensen weinig over hoe zo’n winkel precies werkt, hoe prijzen tot stand komen en wat de verschillen zijn tussen de grote ketens. In deze blog lees je daar meer over, zodat je de volgende keer misschien net iets bewuster door de schappen loopt.
Hoe een supermarkt zijn producten kiest en ordent
Een levensmiddelenwinkel heeft gemiddeld tussen de vijftien- en twintigduizend verschillende artikelen in het assortiment. Welke producten er in de schappen liggen, is geen toeval. Inkopers onderhandelen met fabrikanten over prijs, kwaliteit en hoeveelheid. Producten die goed verkopen krijgen een prominente plek op ooghoogte. Artikelen die minder populair zijn belanden lager of hoger in het rek. Zuivel staat bijna altijd achterin de winkel, zodat je er langs andere schappen moet om er te komen. Dit is een bewuste keuze om klanten langer door de winkel te laten lopen en zo meer te laten kopen.
Het verschil tussen A-merken en huismerken
Bijna elke grote winkelketen heeft tegenwoordig een eigen huismerk. Denk aan de basisproducten die je herkent aan een eenvoudige verpakking en een lage prijs. Het verschil met A-merken zit niet altijd in de kwaliteit. Vaak worden huismerkproducten gemaakt in dezelfde fabrieken als bekende merken, maar worden ze goedkoper verkocht omdat er minder geld gaat naar marketing en reclame. Voor droge producten zoals pasta, rijst of bloem is het verschil in smaak vaak minimaal. Bij versproducten zoals vlees of kaas kan de kwaliteit meer uiteenlopen. Testen van consumentenorganisaties laten regelmatig zien dat goedkopere varianten goed scoren ten opzichte van duurdere merken.
Prijsverschillen tussen supermarkten in België
In België zijn er verschillende winkelketens actief, elk met een eigen prijsstrategie. Discounters zoals Lidl en Aldi richten zich op een beperkt assortiment tegen lage prijzen. Fullservice ketens zoals Delhaize of Colruyt bieden meer keuze maar rekenen soms hogere prijzen voor bepaalde producten. Colruyt werkt met een gegarandeerde laagste prijs en past zijn prijzen dagelijks aan op basis van wat concurrenten vragen. Consumentenorganisaties publiceren geregeld vergelijkingen van de gemiddelde kosten van een standaard boodschappenmandje. Wie bewust vergelijkt en kiest, kan per jaar honderden euro’s besparen zonder in te leveren op kwaliteit.
Verspilling tegengaan in en na de winkel
Voedselverspilling is een groot probleem. In België gooit een gemiddeld gezin jaarlijks voor meer dan honderd euro aan eten weg. Boodschappenwinkels spelen hier zelf ook een rol in. Producten met een korte houdbaarheidsdatum worden aan het einde van de dag afgeprijsd of aan voedselbanken gegeven. Apps zoals Too Good To Go laten klanten producten kopen die anders weggegooid zouden worden. Thuis helpt een boodschappenlijstje maken op basis van een weekmenu. Zo koop je alleen wat je echt nodig hebt en laat je minder liggen. Het verschil tussen de houdbaarheidsdatum “te gebruiken tot” en “ten minste houdbaar tot” is daarbij ook belangrijk. Bij dat laatste mag het product na die datum nog prima eetbaar zijn.
Veelgestelde vragen
Wat betekent het verschil tussen “ten minste houdbaar tot” en “te gebruiken tot”?
“Ten minste houdbaar tot” betekent dat een product na die datum nog veilig te eten kan zijn, maar mogelijk minder lekker of fris is. “Te gebruiken tot” staat op producten die na die datum echt niet meer veilig zijn om te eten, zoals vlees of vis. Je vindt dit soort datums op bijna alle verpakkingen in de winkel.
Hoe weet ik of een huismerkproduct net zo goed is als een A-merk?
Of een huismerkproduct net zo goed is als een A-merk hangt af van het soort product. Voor droge producten zoals pasta of blikgroenten is het verschil vaak klein. Voor versproducten of producten met een specifieke smaak loont het om het zelf te proberen of een vergelijkingstest van een consumentenorganisatie te raadplegen.
Waarom staat zuivel bijna altijd achterin de winkel?
Zuivel staat bijna altijd achterin de winkel omdat het een product is dat vrijwel iedereen koopt. Door het ver weg te plaatsen lopen klanten langs meer schappen en is de kans groter dat ze extra producten meenemen. Dit is een bewust ingericht winkelontwerp dat door veel ketens wereldwijd wordt gebruikt.
Hoe kan ik mijn boodschappen goedkoper maken zonder dat de kwaliteit achteruitgaat?
Je boodschappen goedkoper maken kan op verschillende manieren. Door een lijst te maken voordat je gaat winkelen, koop je minder impulsief. Huismerken kiezen in plaats van A-merken scheelt vaak al veel. Afgeprijsde producten met een korte houdbaarheidsdatum kopen en direct verwerken of invriezen is ook een goede manier om minder te betalen zonder in te leveren op versheid.
